Virðisaukaskattur o.fl.
Eftirlitsheimildir, endurgreiðsla og séreignasparnaður
Hvar er málið statt?
Alþingi hefur samþykkt frumvarpið. Það verður að lögum þegar forseti Íslands hefur staðfest það og það hefur verið birt.
- Lagt fram
- 1. umræða
- Í nefnd
- 2. umræða
- 3. umræða
- Samþykkt
Skráning Alþingis: „Samþykkt sem lög frá Alþingi.“
Í stuttu máli
Að bæta afkomu ríkissjóðs, draga úr þenslu og ná niður verðbólguvæntingum. Að stuðla að stöðugu verðlagi og því að árleg verðbólga verði að jafnaði sem næst 2,5%.
Lagt fram af Bjarni Benediktsson, fjármála- og efnahagsráðherra (S), fyrir hönd ríkisstjórnarinnar. Í lokaatkvæðagreiðslu 9. jún. 2023 greiddu 44 atkvæði með og 0 á móti, 10 sátu hjá; málið var samþykkt.
- Lagt fram
- 30. mars 2023
- Tegund
- Stjórnarmál
- Atkvæðagreiðslur með skrá
- 16
- Umræða í þingsal
- 27 ræður · 1 klst. 34 mín
Málið á mannamáli
Byggt á samantekt sem starfsfólk Alþingis skrifar með frumvarpinu. Orðalagið er þeirra; Alviti hefur aðeins skipt textanum í hluta.
Markmiðið
Að bæta afkomu ríkissjóðs, draga úr þenslu og ná niður verðbólguvæntingum. Að stuðla að stöðugu verðlagi og því að árleg verðbólga verði að jafnaði sem næst 2,5%.
Hvað breytist
Lagt er til að ríkisskattstjóra verði veitt aukin úrræði í þeim tilgangi að bæta skil og eftirlit með þeim sem skráðir eru á virðisaukaskattsskrá. Einnig er lagt til að endurgreiðsluhlutfall virðisaukaskatts af vinnu manna við nýbyggingu, endurbætur og viðhald íbúðarhúsnæðis verði lækkað úr 60% í 35%. Þá er lagt til að heimildir til skattfrjálsrar ráðstöfunar og úttektar viðbótarlífeyrissparnaðar í tengslum við að afla íbúðarhúsnæðis til eigin nota, sem að óbreyttu falla úr gildi 30. júní 2023, verði framlengdar um eitt og hálft ár, eða til og með 31. desember 2024.
Lög sem breytast
Lög um virðisaukaskatt, nr. 50/1988. Lög um skyldutryggingu lífeyrisréttinda og starfsemi lífeyrissjóða, nr. 129/1997. Lög um tekjuskatt, nr. 90/2003.
Kostnaður fyrir ríkið
Verði breytingar á eftirlitsheimildum ríkisskattstjóra samþykktar má gera ráð fyrir að áhrif þess verði jákvæð fyrir tekjur ríkissjóðs. Innleiðing breytinga á eftirlitsstarfsemi ríkisskattstjóra gæti mögulega haft tímabundin útgjöld í för með sér fyrir ríkisskattstjóra en gert er ráð fyrir að þau verði minni háttar og rúmist innan gildandi fjárheimilda. Áætlað er að tekjuaukning ríkissjóðs af virðisaukaskatti muni nema 2,7 milljörðum kr. á seinni hluta ársins 2023 og 6 milljörðum kr. á árinu 2024 vegna lækkunar endurgreiðsluhlutfalls af vinnulið framkvæmda við íbúðarhúsnæði úr 60% í 35%. Erfitt er að meta fyrir hver áhrif gætu orðið af framlengingu á heimildum til skattfrjálsrar ráðstöfunar og úttektar viðbótarlífeyrissparnaðar í tengslum við að afla íbúðarhúsnæðis til eigin nota.
Afstaða þingflokkanna
Bjarni BenediktssonSjálfstæðisflokkurfjármála- og efnahagsráðherra
Framsögumaður nefndar: Guðrún Hafsteinsdóttir
- S14–0
- F12–0
- 238–0
- 430–0 · 4 hjá
- Flf0–0 · 6 hjá
- Sf5–0
- V5–0
- M0–0
Gott að vita um atkvæðin
- Með – greiddi atkvæði með (já)
- Á móti – greiddi atkvæði á móti (nei)
- Sat hjá – var í salnum en tók ekki afstöðu
- Boðaði fjarvist – tilkynnti fjarvist fyrir fram (t.d. veikindi eða erindi fyrir Alþingi)
- Fjarverandi – greiddi ekki atkvæði og hafði ekki boðað fjarvist; ástæðan er ekki skráð
Í súlum og reitum: dökkblátt = með, rautt = á móti, grátt = sat hjá, ljóst = fjarverandi. Aðeins rafrænar atkvæðagreiðslur skrá atkvæði hvers þingmanns; Alviti ályktar ekki um ástæður hjásetu eða fjarvista.
„Greiddu atkvæði með/á móti“ vísar til skráðra atkvæða í rafrænni atkvæðagreiðslu. Alviti dregur ekki ályktanir um afstöðu þeirra sem ekki greiddu atkvæði.
Af hverju skiptir þetta máli?
Svið sem Alþingi flokkar málið undir. Smelltu til að sjá önnur mál á sama sviði.
- Nefndin sem fjallar um málið
- Efnahags- og viðskiptanefnd
- sendi 1 umsagnabeiðni · frestur 5. maí 2023
- Sendu inn umsögn eða erindi
- 7 aðilar
- Arkitektafélag Íslands, Samtök iðnaðarins, Fjármála- og efnahagsráðuneytið, Bandalag háskólamanna, Seðlabanki Íslands o.fl. · allar umsagnir
- Umræða í þingsal
- 1 klst. 34 mín · 27 ræður
- 10 þingmenn tóku til máls. Lengd umræðu mælir áhuga þingsins, ekki mikilvægi málsins.
- Kostnaður fyrir ríkissjóð
- Verði breytingar á eftirlitsheimildum ríkisskattstjóra samþykktar má gera ráð fyrir að áhrif þess verði jákvæð fyrir tekjur ríkissjóðs. Innleiðing breytinga á eftirlitsstarfsemi ríkisskattstjóra gæti mögulega haft tímabundin útgjöld í för með sér fyrir ríkisskattstjóra en gert er ráð fyrir að þau verði minni háttar og rúmist innan gildandi fjárheimilda. Áætlað er að tekjuaukning ríkissjóðs af virðisaukaskatti muni nema 2,7 milljörðum kr. á seinni hluta ársins 2023 og 6 milljörðum kr. á árinu 2024 vegna lækkunar endurgreiðsluhlutfalls af vinnulið framkvæmda við íbúðarhúsnæði úr 60% í 35%. Erfitt er að meta fyrir hver áhrif gætu orðið af framlengingu á heimildum til skattfrjálsrar ráðstöfunar og úttektar viðbótarlífeyrissparnaðar í tengslum við að afla íbúðarhúsnæðis til eigin nota.
- úr samantekt Alþingis
Orð og atkvæði
Hvað þingmenn sögðu um málið, við hliðina á því hvernig þeir greiddu atkvæði.
Atkvæðin eru úr lokaatkvæðagreiðslunni 9. júní 2023: 44 með, 0 á móti, 10 sátu hjá.
Greiddu atkvæði með7 tóku til máls
Sýna 1 í viðbótFela
37 aðrir þingmenn greiddu atkvæði með án þess að taka til máls.
Sátu hjá2 tóku til máls
8 aðrir sátu hjá án þess að taka til máls.
Voru ekki viðstödd atkvæðagreiðsluna1 tók til máls
Tilvitnanir eru orðréttar úr ræðum á vef Alþingis, ekki samantekt. Þar sem þingmaður gerði grein fyrir atkvæði sínu við sjálfa atkvæðagreiðsluna er sú skýring sýnd, annars upphaf lengstu ræðu þingmannsins um málið. Ræðutextar berast frá Alþingi smám saman og tilvitnanir bætast við þegar þeir hafa verið sóttir.
Allt um málið
Öll gögn, ferill og tölur fyrir þau sem vilja skoða nánar.
Ferill málsins
Hvert skref sem Alþingi hefur skráð: þingskjöl, umræður, atkvæðagreiðslur og umsagnabeiðnir, í tímaröð.
- Atkvæðagreiðsla· yfirlýsing forseta/mál gengur
- Þingskjal
- Umræða1. umræða17 ræður · 34 mín
- Atkvæðagreiðsla· yfirlýsing forseta/mál gengur
- Atkvæðagreiðsla· yfirlýsing forseta/mál gengur
- UmsagnirUmsagnabeiðnir sendar, frestur til 5. maí 20231 beiðni um umsögn
- Þingskjal
- Þingskjal
- Þingskjal
- Þingskjal
- Þingskjal
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 54 með, 0 á móti
- Umræða2. umræða10 ræður · 1 klst.
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 55 með, 0 á móti
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 55 með, 0 á móti
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 54 með, 0 á móti
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 54 með, 0 á móti
- AtkvæðagreiðslaFellt · 5 með, 34 á móti
- AtkvæðagreiðslaFellt · 13 með, 34 á móti
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 43 með, 7 á móti
- AtkvæðagreiðslaFellt · 9 með, 34 á móti
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 50 með, 0 á móti
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 50 með, 0 á móti
- AtkvæðagreiðslaFellt · 15 með, 35 á móti
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 52 með, 0 á móti
- AtkvæðagreiðslaFellt · 16 með, 35 á móti
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 52 með, 0 á móti
- AtkvæðagreiðslaSamþykkt · 44 með, 0 á móti
- Þingskjal
- Þingskjal
Þingskjöl
Frumvarpið sjálft, breytingartillögur, nefndarálit og önnur skjöl eins og Alþingi birtir þau.
| Þskj. | Tegund | Útbýtt | Flutningsmenn | Skjal |
|---|---|---|---|---|
| 1488 | Stjórnarfrumvarp | 30. mar. 2023 | Bjarni Benediktsson | LesaPDF |
| 1975 | Breytingartillaga | 6. jún. 2023 | Kristrún Frostadóttir | LesaPDF |
| 2095 | Nál. með brtt. | 8. jún. 2023 | Guðrún Hafsteinsdóttir, Ágúst Bjarni Garðarsson +3 | LesaPDF |
| 2097 | Nál. með brtt. | 9. jún. 2023 | Ásthildur Lóa Þórsdóttir | LesaPDF |
| 2098 | Nál. með brtt. | 9. jún. 2023 | Guðbrandur Einarsson | LesaPDF |
| 2100 | Breytingartillaga | 9. jún. 2023 | Jóhann Páll Jóhannsson | LesaPDF |
| 2133 | Frumvarp eftir 2. umræðu | 9. jún. 2023 | — | LesaPDF |
| 2146 | Lög í heild | 9. jún. 2023 | — | LesaPDF |
Allar atkvæðagreiðslur
Líka ákvarðanir sem voru teknar með yfirlýsingu forseta; þær skilja ekki eftir sig atkvæði einstakra þingmanna.
- yfirlýsing forseta/mál gengur1. janúar 1970 kl. 00:00Frumvarp gengur til 3. umræðuEngin atkvæðaskrá: ákvörðun tekin án rafrænnar atkvæðagreiðslu.
- yfirlýsing forseta/mál gengur19. apríl 2023 kl. 16:15Frumvarp gengur til 2. umræðuEngin atkvæðaskrá: ákvörðun tekin án rafrænnar atkvæðagreiðslu.
- yfirlýsing forseta/mál gengur→ efnahags- og viðskiptanefnd19. apríl 2023 kl. 16:15Frumvarp gengur til nefndarEngin atkvæðaskrá: ákvörðun tekin án rafrænnar atkvæðagreiðslu.
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 15:04Að veita afbrigði frá þingsköpum vegna máls um virðisaukaskattur o.fl..og 2097, 2098 og 2118
- SSjálfstæðisflokkur:13 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:11 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:5 með · 0 á móti
- FlfFlokkur fólksins:4 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:6 með · 0 á móti
- VViðreisn:5 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:2 með · 0 á móti
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 18:33Að samþykkja grein eða þingskjal í máli um virðisaukaskattur o.fl..1. gr.
- SSjálfstæðisflokkur:13 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:13 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:5 með · 0 á móti
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:4 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:2 með · 0 á móti
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 18:34Að samþykkja breytingartillögu við virðisaukaskattur o.fl..1
- SSjálfstæðisflokkur:13 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:13 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:5 með · 0 á móti
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:4 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:2 með · 0 á móti
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 18:34Að samþykkja grein eða þingskjal í máli um virðisaukaskattur o.fl..2. gr., svo breytt,
- SSjálfstæðisflokkur:13 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:12 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:5 með · 0 á móti
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:4 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:2 með · 0 á móti
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 18:34Að samþykkja grein eða þingskjal í máli um virðisaukaskattur o.fl..3.--4. gr.
- SSjálfstæðisflokkur:13 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:13 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:5 með · 0 á móti
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:4 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:1 með · 0 á móti
- Fellt9. júní 2023 kl. 18:35Að samþykkja breytingartillögu við virðisaukaskattur o.fl..
- SSjálfstæðisflokkur:0 með · 12 á móti
- FFramsóknarflokkur:0 með · 13 á móti
- 23Þingflokkur 23:0 með · 8 á móti
- 43Þingflokkur 43:0 með · 0 á móti · 5 sat hjá
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:0 með · 0 á móti · 5 sat hjá
- VViðreisn:0 með · 0 á móti · 4 sat hjá
- MMiðflokkurinn:0 með · 1 á móti
- Fellt9. júní 2023 kl. 18:35Að samþykkja breytingartillögu við virðisaukaskattur o.fl..
- SSjálfstæðisflokkur:0 með · 13 á móti
- FFramsóknarflokkur:0 með · 12 á móti · 1 sat hjá
- 23Þingflokkur 23:0 með · 8 á móti
- 43Þingflokkur 43:5 með · 0 á móti
- FlfFlokkur fólksins:3 með · 0 á móti · 1 sat hjá
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:0 með · 0 á móti · 4 sat hjá
- MMiðflokkurinn:0 með · 1 á móti
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 18:35Að samþykkja grein eða þingskjal í máli um virðisaukaskattur o.fl..5. gr.
- SSjálfstæðisflokkur:13 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:13 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:0 með · 0 á móti · 5 sat hjá
- FlfFlokkur fólksins:0 með · 5 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:4 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:0 með · 2 á móti
- Fellt9. júní 2023 kl. 18:36Að samþykkja breytingartillögu við virðisaukaskattur o.fl..
- SSjálfstæðisflokkur:0 með · 13 á móti
- FFramsóknarflokkur:0 með · 13 á móti
- 23Þingflokkur 23:0 með · 8 á móti
- 43Þingflokkur 43:0 með · 0 á móti · 5 sat hjá
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:1 með · 0 á móti · 4 sat hjá
- VViðreisn:3 með · 0 á móti · 1 sat hjá
- MMiðflokkurinn:0 með · 0 á móti · 2 sat hjá
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 18:36Að samþykkja grein eða þingskjal í máli um virðisaukaskattur o.fl..6. gr.
- SSjálfstæðisflokkur:13 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:13 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:0 með · 0 á móti · 5 sat hjá
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:4 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:2 með · 0 á móti
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 18:37Að samþykkja breytingartillögu við virðisaukaskattur o.fl..2 (ný 7. gr.)
- SSjálfstæðisflokkur:13 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:13 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:0 með · 0 á móti · 5 sat hjá
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:4 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:2 með · 0 á móti
- Fellt9. júní 2023 kl. 18:38Að samþykkja breytingartillögu við virðisaukaskattur o.fl..1
- SSjálfstæðisflokkur:0 með · 14 á móti
- FFramsóknarflokkur:0 með · 13 á móti
- 23Þingflokkur 23:0 með · 8 á móti
- 43Þingflokkur 43:5 með · 0 á móti
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:0 með · 0 á móti · 5 sat hjá
- MMiðflokkurinn:0 með · 0 á móti · 2 sat hjá
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 18:38Að samþykkja grein eða þingskjal í máli um virðisaukaskattur o.fl..8. gr.
- SSjálfstæðisflokkur:14 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:13 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:0 með · 0 á móti · 5 sat hjá
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:5 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:2 með · 0 á móti
- Fellt9. júní 2023 kl. 18:38Að samþykkja breytingartillögu við virðisaukaskattur o.fl..2
- SSjálfstæðisflokkur:0 með · 14 á móti
- FFramsóknarflokkur:0 með · 13 á móti
- 23Þingflokkur 23:0 með · 8 á móti
- 43Þingflokkur 43:5 með · 0 á móti
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:1 með · 0 á móti · 4 sat hjá
- MMiðflokkurinn:0 með · 0 á móti · 2 sat hjá
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 18:39Að samþykkja grein eða þingskjal í máli um virðisaukaskattur o.fl..9. gr.
- SSjálfstæðisflokkur:14 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:13 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:0 með · 0 á móti · 5 sat hjá
- FlfFlokkur fólksins:5 með · 0 á móti
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:5 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:2 með · 0 á móti
- Samþykkt9. júní 2023 kl. 19:18Að samþykkja frumvarp um virðisaukaskattur o.fl. sem lög.
- SSjálfstæðisflokkur:14 með · 0 á móti
- FFramsóknarflokkur:12 með · 0 á móti
- 23Þingflokkur 23:8 með · 0 á móti
- 43Þingflokkur 43:0 með · 0 á móti · 4 sat hjá
- FlfFlokkur fólksins:0 með · 0 á móti · 6 sat hjá
- SfSamfylkingin:5 með · 0 á móti
- VViðreisn:5 með · 0 á móti
- MMiðflokkurinn:0 með · 0 á móti
Hverjir tóku til máls
- 1. umræða: 17 ræður · 5 ræðumenn · 34 mín
- 2. umræða: 10 ræður · 6 ræðumenn · 1 klst.
| Þingmaður | Flokkur | Ræður | Ræðutími |
|---|---|---|---|
 Bergþór Ólason | Miðflokkurinn | 1 | 1 mín |
 Orri Páll Jóhannsson | Utan þingflokka | 2 | 2 mín |
 Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir | Viðreisn | 2 | 2 mín |
 Andrés Ingi Jónsson | Utan þingflokka | 2 | 2 mín |
 Guðrún Hafsteinsdóttir | Sjálfstæðisflokkur | 1 | 9 mín |
 Kristrún Frostadóttir | Samfylkingin | 2 | 10 mín |
 Inga Sæland | Flokkur fólksins | 2 | 11 mín |
 Guðbrandur Einarsson | Viðreisn | 2 | 14 mín |
 Jóhann Páll Jóhannsson | Samfylkingin | 4 | 18 mín |
| Bjarni Benediktsson | Sjálfstæðisflokkur | 9 | 25 mín |
Umsagnir og erindi
Nefndin kallar eftir áliti stofnana, samtaka og almennings. Hér eru þeir sem svöruðu.
Efnahags- og viðskiptanefnd sendi 1 umsagnabeiðni 21. apr. 2023, frestur 5. maí 2023.
| Hver sendi | Tegund | Barst | Skjal |
|---|---|---|---|
| Arkitektafélag Íslands | umsögn | Opna PDF | |
| Samtök iðnaðarins | minnisblað | Opna PDF | |
| Fjármála- og efnahagsráðuneytið | minnisblað | Opna PDF | |
| Samtök iðnaðarins | umsögn | Opna PDF | |
| Bandalag háskólamanna | umsögn | Opna PDF | |
| Seðlabanki Íslands | umsögn | Opna PDF | |
| Skatturinn | umsögn | Opna PDF | |
| Hagsmunasamtök heimilanna | umsögn | Opna PDF |
Tengd mál
Engin tengd mál skráð.
Heimild: Alþingi, ferill máls · Skoða á althingi.is (opnast í nýjum flipa)